مشجر چیست؟ | تعریف کامل + نکات حقوقی + مثال کاربردی در خرید و فروش ملک
واژه مشجر یکی از اصطلاحات مهم در حوزه املاک، کارشناسی رسمی و قیمتگذاری زمین است.
این اصطلاح معمولاً در گزارش کارشناسی، اسناد قدیمی، آرای ثبتی و حتی آگهیهای فروش مشاهده میشود. پبشنهاد میکنیم مقاله اصطلاحات کاربردی حقوقی املاک را بخوانید.
مشجر چیست؟
مشجر = زمینی که دارای درختان متعدد یا باغی با پوشش گیاهی است.
به زبان ساده:
اگر یک زمین دارای درختان میوه، درختان جنگلی یا هر نوع پوشش درختی باشد، آن زمین مشجر محسوب میشود.
این پوشش گیاهی میتواند شامل:
- درختان میوه (سیب، گلابی، انگور)
- درختان غیرمثمر (کاج، چنار، سپیدار…)
- باغهای قدیمی
- زمینهایی با درختان پراکنده
تفاوت زمین مشجر با زمین بایر و باغ
| نوع زمین | ویژگی | ارزش اقتصادی |
|---|---|---|
| مشجر | دارای درختان متعدد | بالاترین ارزش |
| باغ | درختان منظم و قابل بهرهبرداری | ارزش بالا |
| بایر | بدون درخت، خاک خام | ارزش کمتر |
مثال کاربردی (واقعی و مهم)
فرض کنید زمینی به شکل زیر داریم:
- مساحت کل: 2000 متر
- تعداد درختان سیب: 50 اصله
- تعداد درختان گردو: 15 اصله
- عملاً زمین حدود 70% مشجر است.
در کارشناسی رسمی، این زمین به عنوان: زمین مشجر با درختان مثمر میوه، قیمتگذاری میشود.
نتیجه: قیمت این زمین حداقل 25 تا 50 درصد بیشتر از زمین خالی (بایر) همان منطقه است.
نکات مهم حقوقی و ثبتی درباره زمینهای مشجر
1. قطع درختان بدون مجوز ممنوع است
در بسیاری از شهرها، قطع درخت در املاک مشجر جرم محسوب میشود و نیاز به مجوز شهرداری یا جهاد کشاورزی دارد.
2. تغییر کاربری زمین مشجر سختتر است
زمین باغی یا مشجر بهراحتی به کاربری مسکونی یا تجاری تبدیل نمیشود.
3. قیمت کارشناسی ملک بالا میرود
کارشناس رسمی دادگستری درختان را جزء ارزش ملک (اعیان طبیعی) محاسبه میکند.
4. مالیات و عوارض متفاوت
زمینهای باغی و مشجر گاه مالیات یا عوارض متفاوتی نسبت به زمین بایر دارند.
5. مشجر بودن در سند قید میشود
در اسناد قدیمی، معمولاً نوشته میشود:
نکات مهم حقوقی و ثبتی درباره زمینهای مشجر
1. قطع درختان بدون مجوز ممنوع است
در بسیاری از شهرها، قطع درخت در املاک مشجر جرم محسوب میشود و نیاز به مجوز شهرداری یا جهاد کشاورزی دارد.
2. تغییر کاربری زمین مشجر سختتر است
زمین باغی یا مشجر بهراحتی به کاربری مسکونی یا تجاری تبدیل نمیشود.
3. قیمت کارشناسی ملک بالا میرود
کارشناس رسمی دادگستری درختان را جزء ارزش ملک (اعیان طبیعی) محاسبه میکند.
4. مالیات و عوارض متفاوت
زمینهای باغی و مشجر گاه مالیات یا عوارض متفاوتی نسبت به زمین بایر دارند.
5. مشجر بودن در سند قید میشود
در اسناد قدیمی، معمولاً نوشته میشود: یک قطعه زمین مشجر به مساحت…
اثر مشجر بودن در وام گرفتن
بانکها معمولاً:
- اگر زمین مشجر باشد و درختان ارزش اقتصادی داشته باشند → به عنوان مزیت در رهن پذیرفته میشود.
- اما اگر مشجر باعث شود امکان ساختوساز کم شود → ارزش ملک کمتر محاسبه میشود.
جمعبندی مشجر چیست؟
- مشجر یعنی زمینی با تعداد قابل توجهی درخت.
- ارزش این نوع زمین بیشتر است و قوانین حفاظت از درختان در آن سختگیرانهتر است.
- در خرید و فروش و کارشناسی، مشجر بودن نقش مهمی دارد.
سوالات متداول مشجر چیست؟
آیا هر زمینی که چند درخت داشته باشد، مشجر است؟
اگر تعداد درختها قابل توجه باشد، بله. اما 3-2 درخت معمولی کافی نیست.
آیا زمین مشجر همان باغ است؟
نه کاملاً؛ تمام باغها مشجر هستند اما هر زمین مشجر لزوماً باغ نیست.
آیا قطع درخت در زمین مشجر مجاز است؟
بدون مجوز معمولاً غیرقانونی است و جریمه دارد.
آیا زمین مشجر قیمت بیشتری دارد؟
در اغلب موارد بله، چون درختان به ارزش ملک اضافه میکنند.
آیا میتوان زمین مشجر را ساخت؟
بله، اما نیاز به: 1- مجوز قطع درخت 2- مجوز تغییر کاربری دارد.
